Waterstof ontwikkelt explosief, maar doorbraak duurt nog even

Een in veel opzichten bewogen jaar is bijna voorbij. Ook voor de logistieke sector was het een lastig jaar met onvoorziene ketenverstoringen, hoge brandstof- en energieprijzen, een nijpende arbeidsmarkt en een overbelast elektriciteitsnetwerk. Ook was het een jaar met een soort Apple versus Android- achtige strijd met aan de ene kant waterstofliefhebbers en aan de andere kant het elektrisch rijden-front. De experts zijn ieder geval erover uit: het is niet of-of. Het zal altijd een combinatie van beide brandstoffen blijven. 

Er is een hoop gebeurd op het gebied van waterstof dit jaar. Maar dat 2022 de doorbraak was voor waterstof in de mobiliteit dat kunnen we niet zeggen. Maar dat het eraan komt, daar zijn experts van overtuigd. “Waterstof wordt de diesel van de toekomst”, aldus Eric Beers, HCNP.

Eric Beers: 'Waterstof wordt de diesel van de toekomst'

Afbeelding verwijderd.Eric Beers, Hytruck Consult & Partners, gelooft zeker in waterstof. Alleen het probleem is volgens hem de tijdslijn. De waterstof ontwikkeling loopt achter op elektrisch vervoer. “Veel Transporteurs waar we nu komen, die zeggen op dit moment dat ze wel in waterstof geloven maar er nu even niets mee kunnen. De waterstof is onbetaalbaar, de auto’s zijn erg duur. Er is voorlopig geen businesscase. Maar dit is een moment opname. Met een krankzinnige prijs en situatie. Als je een grote vervoerder bent en je hebt de financiële mogelijkheden om al wél wat te experimenteren en je hebt een tankstation in de buurt: ga beginnen. Ga kijken hoe het werkt. Maak gebruik van een subsidieregeling en dan kom je een eind. Het zal niet goedkoop zijn, je moet niet denken dat je er geld mee gaat verdienen maar je bouwt wel ervaring op waar je later je voordeel mee hebt.  Je weet dan wat wel en niet kan. En dat is belangrijk. En ik geloof erin dat waterstof een enorme dominant in onze energiebehoefte gaat worden, de “diesel” van de toekomst.”

Wat elektrisch kan, moet je elektrisch doen, vindt Beers. "Maar met alleen elektrisch rijden gaan we het in Nederland niet redden. We hebben veel meer nodig dan dat. Waterstof wordt een belangrijke drager van (elektrische) energie. Maar dat duurt gewoon tot 2026-27 voordat het een volwaardig systeem is. En in de tussentijd kan je wel starten. Want als we niet de industrie helpen door nu al te beginnen dat weten we zeker dat we over tien jaar ook nog niets hebben.” Beers is blij dat er veel mooie initiatieven gaande zijn in Nederland. “Alle merken zijn er mee bezig en op een gegeven moment komt het in een stroomversnelling. Kijk bij Ginaf waar de productie opgang komt en Hyzon had immers ook een goedgevuld orderboek. In 2025 zijn er voldoende goede tankstations voor vrachtauto’s en dan wordt het tijd dat we echt gaan rijden. Vervoerders zouden het liefst nu al rijden op waterstof, als het betaalbaar zou zijn. Dan hoef je niets te veranderen aan je bedrijfsstructuur, je kunt gewoon tanken en weer rijden.” Het voordeel van waterstof is dat je range groot is en je binnen tien minuten klaar bent met tanken. Zelfs met een snellader kun je drie trucks tanken op waterstof in de tijd dat één truck elektrisch geladen wordt.

Kijkend naar de toekomst denkt Beers dat zo’n 60-70 procent elektrisch zal rijden en 30-40 procent uiteindelijk zal rijden waterstof, vooral het internationale vervoer. “De energietransitie is een fantastische uitdaging waarvoor we staan. En daarom is het het beste om te geloven in het beste van beide werelden. Daar sta ik echt voor. Het is geen spel van kiezen. Beiden moet je parallel ontwikkelen en zorgen dat het zo snel mogelijk klaar is. Als je het op dit moment al elektrisch kunt regelen: meteen doen, bewegen; zo snel mogelijk zero emission. In 2025 dan komt het waterstof gebeuren echt los.”

En dan is er volgens Beers nog een goede tussenoplossing: de brandstofmotor op waterstof. Die is door DAF dit jaar in de belangstelling gekomen. De fabrikant heeft er in Nederland één laten bouwen en volgens Beers waren de reacties erg enthousiast.  “Dat helpt alleen maar in de transitie. Ik hoop dat daar de zero emission etiket op kan komen zodat die auto’s ook in de stad gebruikt kunnen worden. Dan is dat voor de transitieperiode een perfecte motor. Je bent dan qua grondstoffen et cetera niet afhankelijk van derden. Die kunnen we gewoon onbeperkt bouwen in West-Europa. Dit is ook een goed transitie pad waar nog vele andere merken ook mee bezig zijn."


Arjan de Putter: 'Je moet lef hebben om in te stappen'

Afbeelding verwijderd.Arjan de Putter, H2rijders.nl en 24H2 Challenge & Hydrogen Opportunities Tour, ziet dat de verandering eraan komt in het vervoer en ziet een aantal belangrijke ontwikkelingen.

Op het gebied van vrachtwagens ziet De Putter dat er veel aan zit te komen, bij heel veel merken. Daar wordt volgens hem wel op verschillende manieren tegenaan gekeken. De ene is heel blij dat het er eindelijk aan komt en de anderen willen het fossiele aanbod zo lang mogelijk rekken. “Maar dat neemt niet weg dat de verandering er toch wel echt aan komt.” 

Een ander belangrijk punt is voor De Putter het EU beleid dat er in 2027 1780 watervulstations moeten zijn. Dat is volgens hem een grote stimulans. De situatie in Oekraïne is volgens hem een andere belangrijke ontwikkeling, die de noodzaak onderstreept. “Raar maar waar; ik heb het idee dat dat vele malen extra aanjaagt dan al het goedbedoelde beleid. Iedereen is ermee bezig en let op zijn gasverbruik.”

Ook De Putter benadrukt het belang van subsidies. “We zijn in Nederland dol op subsidies voor onderzoek en van alles en nog wat. Maar op het moment dat er iets ontdekt is, dan is het daarna aan de markt om er verder iets aan te doen. Maar dat werkt niet. Er is onvoldoende besef. Je kunt niet van 0 naar massafabricage gaan. Dus de eerste nieuwe producten kosten meer dan de spullen die ze moeten vervangen. Als daar geen hulp van de overheid voor is dan gaat dat niet van de grond komen. Dat hebben ze in Duitsland met de stimuleringsregeling beter begrepen en in Nederland is dat allemaal moeilijk. Dat zet de Nederlandse transporteurs op achterstand wat betreft de concurrentiepositie en Nederland zichzelf, bij het halen van de klimaatdoelstellingen.”

Wat volgens De Putter ook een kans is voor waterstof, is dat je het kunt maken op momenten dat de netbelasting het laagst is, waardoor je bij netcongestie niet in de problemen raakt. De grootste uitdaging voor waterstoftrucks is volgens De Putter de opschaling van de productie. “De kinderziektes moeten er nog uit, maar je kunt het beste er al mee gaan experimenteren. Er zullen in het begin dingen mis gaan, de pioniers zijn dan de eerste die de pijn voelen, maar uiteindelijk zijn ze het beste af. Maar je moet wel het lef, de financiële middelen en het vertrouwen hebben om als eerste in te stappen.”